Lễ Hội Làng Quê

Vào những ngày đầu xuân, trong đời sống cộng đồng làng xã Việt Nam, có khá nhiều làng tổ chức lễ hội, hay còn gọi là hội làng. Lễ hội là hình ảnh thu nhỏ của bộ mặt làng xã người Việt nói chung và từng làng, từng xóm nói riêng. Theo quy định riêng của từng làng, nhưng thông thường cứ 5 năm mỗi làng lại tổ chức một năm hội chính. Vào năm hội chính làng sẽ tổ chức lễ hội lớn hơn những năm thường.

Lễ Rước Kiệu

Lễ Rước Kiệu

        Mỗi hội làng mang một ý nghĩa, một sắc thái riêng, nhưng điểm chung nhất là niềm tâm linh, hoài vọng tưởng nhớ người xưa, những người đã có công với đất nước, với địa phương của mình. Đó chính là đạo lý “uống nước nhớ nguồn” của người dân Việt. Hội làng có một vị trí đặc biệt quan trọng trong đời sống của dân làng. Từ xa xưa, hội làng đã trở thành một nếp sinh hoạt văn hóa dân gian, một món ăn tinh thần không thể thiếu của nhân dân ở mọi vùng quê.

Lễ hội mùa xuân của từng làng quê hiện nay thường được mở từ 3 đến 5 ngày. Ngày đầu là lễ nhập tịch (mở cửa đình), ngày thứ hai (chính hội) gồm các nghi lễ như: Rước ngai kiệu, tế lễ, dâng hương và các trò vui… Ngày thứ ba: làm lễ tế dã, hoặc rước lại (kết thúc hội). Trong những ngày “đại sự” của làng, nội dung chủ yếu được chia ra làm hai phần rõ rệt: Phần lễ và phần hội.

Trong phần nghi lễ, đoàn rước có tính chất “quy mô và hoành tráng nhất”. Tục lệ rước của các làng đều tương tự giống nhau. Đoàn rước lớn có thể đông tới ba, bốn trăm người, được phân ra làm nhiều tiểu ban, mỗi tiểu ban đảm nhiệm một trọng trách. Tiểu ban phù giá: Khiêng ngai kiệu, chiêng trống, hương án, long đình… Tiểu ban hộ giá: đi sau hương án, đồ thờ có cờ hàng báo, cờ ngũ hành và các đồ hộ quốc như trùy đồng, hồng trượng, phủ việt, rồi tiếp theo là tàn lọng uy nghi cùng đội nhạc cổ “lưu thủy” hòa tấu rộn rã.

Các em nhỏ cũng tham gia phần lễ

Các em nhỏ cũng tham gia phần lễ

Mùa lễ hội của các làng đang diễn ra, phần lễ được các già làng tổ chức trang trọng, cùng với đó là phần hội. Khách thập phương cũng như người dân trong làng đều mong muốn tham gia hội làng sẽ được hiểu hơn về ý nghĩa ngày hội làng, di tích, hoặc đình, đền, chùa địa phương mình thờ phụng những ai, hiểu rõ thân thế và sự nghiệp người đó đã có công thế nào với dân, với nước… Từ đó khơi dậy niềm tự hào của mọi người đối với quê hương mình, tăng thêm sự uy nghiêm trang trọng của ngày lễ hội, đồng thời cũng ý thức cho lớp con cháu hôm nay phải bảo vệ, giữ gìn và phát huy những truyền thống tốt đẹp của cha ông ta từ ngàn xưa để lại.

Bách Hợp

BÀI VIẾT CÙNG CHUYÊN MỤC